Kiến thức chuyên môn

Đánh giá vết thương theo 7 tiêu chí trước khi lựa chọn băng gạc

ĐÁNH GIÁ VẾT THƯƠNG QUAN TRỌNG HƠN VIỆC BẮT ĐẦU TỪ TÊN BĂNG GẠC

Cùng là một vết loét nhưng một vết thương khô, có mô hoại tử sẽ đặt ra yêu cầu khác với vết thương nhiều dịch. Một vết thương có dấu hiệu nhiễm khuẩn cũng không thể được tiếp cận giống một vết thương đang hình thành mô hạt tốt.

Vì vậy, câu hỏi đầu tiên không nên là “dùng loại băng nào?”, mà là “vết thương hiện tại đang ở trạng thái nào?”.

Đánh giá có hệ thống giúp nhân viên y tế xác định mục tiêu chăm sóc tại chỗ, theo dõi tiến triển và lựa chọn nhóm vật liệu phù hợp hơn.

1. NGUYÊN NHÂN VÀ LOẠI VẾT THƯƠNG

Trước khi nhìn vào bề mặt, cần hiểu nguyên nhân tạo ra tổn thương. Loét tỳ đè liên quan áp lực cần xử lý yếu tố áp lực. Loét bàn chân đái tháo đường cần xem xét thêm tưới máu, thần kinh ngoại biên và giảm tải. Loét tĩnh mạch lại liên quan đến bệnh lý tuần hoàn tĩnh mạch.

Nếu chỉ thay băng mà nguyên nhân nền chưa được kiểm soát, khả năng tiến triển của vết thương có thể bị hạn chế.

2. VỊ TRÍ, KÍCH THƯỚC VÀ ĐỘ SÂU

Nên ghi nhận vị trí, chiều dài, chiều rộng và độ sâu theo phương pháp thống nhất của cơ sở điều trị. Khi phù hợp cần đánh giá đường hầm, khoang ngách hoặc cấu trúc sâu bị lộ.

Giá trị lớn nhất của việc đo không nằm ở một con số đơn lẻ mà ở khả năng so sánh theo thời gian.

3. NỀN VẾT THƯƠNG

Quan sát loại mô hiện diện trên nền vết thương giúp xác định mục tiêu xử trí. Có thể gặp mô hạt, mô biểu mô hóa, mô hoại tử hoặc lớp giả mạc/slough.

Một nền vết thương có mô hoại tử cần cách tiếp cận khác với nền đang hình thành mô hạt khỏe mạnh. Vì vậy lựa chọn vật liệu cần đi sau đánh giá mô.

4. DỊCH TIẾT

Dịch tiết cần được đánh giá cả lượng và đặc điểm. Quá ít độ ẩm có thể làm môi trường vết thương khô, trong khi quá nhiều dịch có thể làm tăng nguy cơ maceration ở vùng da xung quanh.

Đây là một trong những tiêu chí quan trọng khi cân nhắc nhóm băng có khả năng quản lý dịch như Alginate hoặc CMC Gelling Fiber trong các chỉ định phù hợp.

5. DẤU HIỆU NHIỄM KHUẨN VÀ VIÊM

Cần đánh giá các biểu hiện tại chỗ và toàn thân theo bối cảnh lâm sàng. Những thay đổi như đau tăng, mùi bất thường, dịch thay đổi, đỏ lan rộng hoặc tình trạng vết thương xấu đi cần được nhân viên y tế đánh giá.

Băng chứa thành phần kháng khuẩn không thay thế việc đánh giá và xử trí nguyên nhân nhiễm khuẩn. Việc sử dụng bạc hoặc các vật liệu kháng khuẩn cần dựa trên chỉ định phù hợp.

6. DA QUANH VẾT THƯƠNG

Da quanh vết thương thường cung cấp nhiều thông tin nhưng dễ bị bỏ qua. Da trắng, mềm do tiếp xúc kéo dài với độ ẩm có thể gợi ý maceration. Da đỏ, kích ứng hoặc tổn thương do keo dán cũng ảnh hưởng đến khả năng tiếp tục sử dụng một loại băng.

Quản lý dịch vì vậy không chỉ nhằm xử lý dịch trong lòng vết thương mà còn nhằm bảo vệ vùng da xung quanh.

7. ĐAU VÀ DIỄN BIẾN THEO THỜI GIAN

Mức độ đau, thời điểm xuất hiện đau và thay đổi so với lần đánh giá trước có thể cung cấp thông tin quan trọng.

Đồng thời, một vết thương cần được đánh giá theo xu hướng. Kích thước có giảm không? Nền vết thương có thay đổi không? Dịch tiết tăng hay giảm? Da quanh vết thương tốt lên hay xấu đi?

Nếu vết thương không tiến triển như kỳ vọng, cần đánh giá lại nguyên nhân thay vì chỉ tiếp tục cùng một phương án thay băng.

TỪ ĐÁNH GIÁ VẾT THƯƠNG ĐẾN LỰA CHỌN GIẢI PHÁP

Sau đánh giá, mục tiêu chăm sóc có thể là bổ sung độ ẩm, quản lý dịch tiết, bảo vệ mô mới, hỗ trợ kiểm soát tải lượng vi khuẩn trong trường hợp phù hợp hoặc chuyển sang phương pháp điều trị chuyên sâu hơn.

Đây là lý do các nhóm vật liệu như Hydrogel, Hydrocolloid, Alginate, Alginate bạc và CMC Gelling Fiber có những vai trò khác nhau.

Với các vết thương phức tạp, sâu hoặc cần quản lý dịch và môi trường vết thương chuyên sâu, NPWT có thể được cân nhắc bởi nhân viên y tế khi có chỉ định.

ĐÁNH GIÁ LẶP LẠI LÀ MỘT PHẦN CỦA ĐIỀU TRỊ

Một loại băng phù hợp hôm nay chưa chắc còn phù hợp sau vài ngày hoặc vài tuần. Khi nền vết thương và lượng dịch thay đổi, mục tiêu chăm sóc cũng có thể thay đổi.

Do đó, đánh giá vết thương không phải thủ tục thực hiện một lần trước khi chọn băng. Đây là quá trình lặp lại trong suốt quá trình chăm sóc.

Câu hỏi thường gặp

1. Có một loại băng dùng được cho mọi vết thương không?

Không. Lựa chọn vật liệu phụ thuộc loại vết thương, nền mô, lượng dịch, tình trạng da quanh vết thương, nguy cơ nhiễm khuẩn và mục tiêu chăm sóc.

2. Vết thương nhiều dịch nên đánh giá gì?

Ngoài lượng và đặc điểm dịch, cần xem da quanh vết thương, nguyên nhân làm tăng dịch, dấu hiệu nhiễm khuẩn và khả năng quản lý dịch của vật liệu đang sử dụng.

3. Khi nào cần đánh giá lại phương án chăm sóc?

Vết thương nên được theo dõi định kỳ và đánh giá lại khi tình trạng nền mô, dịch tiết, đau, da quanh vết thương thay đổi hoặc khi tiến triển không như kỳ vọng.

LIÊN HỆ

ESYMED cung cấp các giải pháp chăm sóc vết thương tiên tiến và hỗ trợ cơ sở y tế tìm hiểu, lựa chọn giải pháp phù hợp theo đặc điểm lâm sàng và nhu cầu sử dụng.

CÔNG TY CỔ PHẦN ESYMED

Địa chỉ: ESYMED Building No08-LK29 Khu Dịch Vụ Dương Nội, P. Dương Nội, TP. Hà Nội

Email: sales@esymed.vn

Hotline: 0964.428.986

Website: esymed.vn